Verhildersum


 
Adres 

Wierde 40 , Leens, Telefoon: 0595-571430

Ontstaan  De oudste gegevens over de borg dateren uit de 14e eeuw.
Geschiedenis  De borg Verhildersum heeft in de loop der jaren veel gedaante verwisselingen ondergaan. De oorspronkelijke vorm was een steenhuis.Toen er minder woeligetijden aanbraken, kreeg het steenhuis een woonfunctie en werd daartoe uitgebouwd tot langhuis. Er was inmiddels bedijking en men had minder last van rondtrekkende plunderaars. De graanoogst en het vee werden in een aparte schuur geborgen. Doordat de eigenaar/bewoners van het huis steeds rijker en machtiger werden kon hun onderkomen uitgroeien tot een borg met allure. In Groningen hebben er meer dan tachtig gestaan. Verhildersum werd aanvankelijk steeds meer uitgebreid, de borg kreeg er achtereenvolgens twee vleugels en een poortgebouw bij. Ook de indeling binnen veranderde met de woon- en leefwensen van de eigenaars.
van steenhuis tot borg
Omdat de landadel eind 18e eeuw haar machtige positiekwijtraakte, werden de borgen te duur in onderhoud. De meeste raakten in verval, werden verkocht en vaak gesloopt.Verhildersum bleef bewaard, al zijn nu zowel het poort- gebouw als vleugels verdwenen. Wat over is is qua uiterlijk te vergelijken met het langhuis uit de 15e/ 16e eeuw. De laatste grote verbouwing vond plaats in 1792. De huidige voorgevel, in classicistische stijl, is ongeveer 10 cm. voor de vroegere gevelgeplaatst.
Bewoners  Vlak voor 1400 en enige jaren daarna was Aylko Ferhildema die ook wel Aylko Onsta werd genoemd eigenaar/bewoner. Daarna kwamen borg en landerijen tot 1821 in bezit van verschillende takken van de familie Tjarda van Starkenborgh (Stachouwer).
De invloed van deze familie en aanverwanten is groot geweest, hetgeen nu nog duidelijk is te zien aan de inrichting van de borg.
Van 1821 - 1861 ging Verhildersum naar de notarisfamilie Van Bolhuis en van 1861 - 1953 naar de familie Frima.
Huidige doeleinden  De belangrijkste bezienswaardigheden op het landgoed zijn de borg, het koetshuis, de tuin, het arbeidershuisje 't Hoeske en boerderij Welgelegen. De vertrekken in het huidige gebouw zijn 19e eeuws ingericht en geven een beeld van de leefwijze van de toenmalige bewoners.
Toegankelijkheid  Openingstijden: Borg en tuin:
apr.- nov. di t/m zo. 10.30-17.00 uur.
Foto's  Foto 1: Achterkant
Foto 2: Ingang
Foto 3: Kamer
Foto 4: Panorama
Foto 5: Luchtfoto
Kaarten Kaart 1900